Küresel gaz sıkıntısı: Yoğun elektrik kesintileri ve fabrikaların kapanması gündemde

Dünyamız Avrupa merkezli bir güç kriziyle karşı karşıya. Güç üretiminde kömür kullanımının azaltılması ve çevreci siyasetlerin tesiriyle, doğal …

Dünyamız Avrupa merkezli bir güç kriziyle karşı karşıya. Güç üretiminde kömür kullanımının azaltılması ve çevreci siyasetlerin tesiriyle, doğal gaza bağımlılığın artması, Kovid-19 pandemisinin tesirinin azalmasıyla yükselen global talebi karşılayacak arz ıstırabının doğmasına sebep oldu. Avrupa’nın doğal gaz stoklarında tarihin en düşük düzeylerinde yakalanması alarm zillerinin çalmasına neden oluyor. Bilhassa yaklaşan kış ayının sert geçmesi durumunda global çapta elektrik kesintileri ve fabrika kapanmalarının yaşanmasından tasa duyuluyor. Avrupa’da sert geçecek kış aylarının global seviyede doğal gaz fiyatlarını rekor düzeylere taşıyacağı da kaydediliyor.

AVRUPA’DA DERİN TELAŞ

Doğal gaz konusunda Rusya ve Norveç üzere kaynak ülkelere bağımlı olan Avrupa’da doğal gaz stoklarının yılın bu vaktine nazaran tarihi düşük düzeylerde olması kış ayları için derin kaygı uyandırıyor. Geçen seneye nazaran doğal gaz fiyatlarının spot piyasada yüzde 500 arttığı belirtilirken, mevcut boru sınırlarından talebi karşılayacak arzın sağlanamayacağı da dillendiriliyor. Rusya üzere kaynak ülkelerin kışın sert geçmesi durumunda iç talebi karşılamaya yönelik atacağı adımların, durumu daha da kötüleştirmesinden tasa duyuluyor. Muhtemel bir makûs senaryoda, yükselen güç fiyatlarının, besin fiyatlarını direkt etkilemesi ve global enflasyonu yükseltmesine neden olacağı kaydediliyor. Şimdiden İngiltere’de birçok tedarikçinin yükselen güç fiyatları nedeniyle faaliyetlerine son vermek zorunda kaldığı biliniyor.

ÇİN MUM IŞIĞINA KALDI

Güç krizi şimdiden dünyanın en büyük iki iktisadından biri olan Çin’i etkilemeye başladı. Dünyanın en büyük doğal gaz ithalatçısı Çin’in kuzey doğu bölgelerinde sonbaharın gelmesi sonucu havanın soğuması, kömür kullanımının kısıtlanması ve Pekin’in emisyon maksatları münasebetiyle, birçok haneye elektrik verilemezken, birtakım dükkanlarda mum ışığı kullanıldığı ve fabrikaların faaliyetlerini durdurduğu belirtildi. Elektrik kesintilerinin artmasının, ülkenin 2021 büyüme oranını etkileyebileceği kaydedildi. Öte yandan faaliyeti duran fabrikalar nedeniyle çeşitli mallarda tedarik probleminin baş göstereceği de kaydedildi.

GÜNEY KORE VE BREZİLYA’DA HAZIRLIK

Yalnızca Avrupa ülkeleri ve Çin’de değil, Latin Amerika’nın en büyük iktisadı Brezilya ve Güney Doğu Asya’nın sanayi merkezi Güney Kore de güç arzındaki badireyi derinden hissediyor. Kore elektrik dağıtım şirketi muhtemel talep patlamasını dengelemek için sekiz yıl ortadan sonra birinci kere doğal gaz fiyatlarına artırım yapmak zorunda kaldı. Şirket bunu spot piyasada yükselecek fiyatlara karşı bir önlem olarak açıkladı. Brezilya’da da düşük yağış ölçüleri hidroelektrik tesislerini vurunca, doğal gaza olan talep tepe yaptı. Güney yarım kürede kışa denk gelen Temmuz ayında Brezilya’da doğal gaz ithalatında tüm vakitlerin rekoru kırıldı, faturalar fırladı.

Yükselen güç fiyatları geçtiğimiz haftalarda İspanya’da protestolara sebep oldu.

İtalya’da şok artırım

İtalya’da elektrik üretiminde maliyet artışları nedeniyle hane halkının kullandığı elektriğe yüzde 29,8, doğal gaza yüzde 14,4 artırım yapıldı. Artırımlı fiyatlar 1 Ekim’den itibaren geçerli olacak. İtalya güç otoritesinden yapılan açıklamada, hükümetin acil müdahalesinin artırım oranının daha yüksek olmasını önlediği savunuldu.

Petrol 3 yılın doruğunda

Brent petrol, global çapta yaşanan güç krizi ve talebin üretimi geride bırakacağına dair beklentiler sonucu 3 yılın akabinde birinci kere varil başına 80 doların üzerine çıktı. Batı Teksas Petrolü de yükselişle birlikte varil başına 76 dolar düzeyini aştı.

Kremlin: Sevkiyat rekor düzeyde

Global doğal gaz meşakkatine ait Rusya’dan da açıklama geldi. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Avrupa spot doğal gaz piyasasında yaşanan gelişmeleri yakından izlediklerini belirterek, “Gazprom şu anda rekora yakın düzeylerde Avrupa’ya ihracat gerçekleştiriyor ve tümüyle hatta biraz da ziyadesiyle yükümlülüklerini yerine getiriyor” dedi. Gelişmeleri yakından takip ettiklerini aktaran Peskov, “Gazprom, Avrupa’nın artan doğal gaz talebini karşılamak için yeni uzun vadeli mukaveleleri de değerlendirmeye hazır” diye konuştu. Peskov Rusya’nın Avrupa için güç garantörü olduğunu da kelamlarına ekledi.

Orduya hazır ol buyruğu

İngiltere’de hükûmet, yakıt tedarik problemini çözmek için hudutlu sayıda askeri tanker şoförünün gerektiğinde görevlendirmek üzere hazır durumda bekletileceğini açıkladı. İngiliz hükûmeti yakıt tedarik zincirinde oluşan problemleri ve yakıt talebindeki artışları hafifletmeye yönelik ek tedbirler duyurdu. İngiltere Ulaştırma Bakanlığı, Savunma Bakanlığı ve Kabine Ofisinden yapılan ortak açıklamada, İngiliz ordusundaki tanker şoförü askerlerin, gerektiğinde en çok gereksinim duyulan yerlere yakıt sevkiyatı için hazır duruma getirileceği, askeri şoförlerin buna yönelik özel eğitim alacağı ve kesim ile meselesiz formda çalışmalarının sağlanacağı bildirildi.

Kaynak: YeniŞafak

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir